第21課 時貌語氣(二):詞序、助動詞與副詞
影片長度 8:56。可以先看影片,再往下看重點與練習。
本課重點
本課目標
- 認得用詞序、助動詞與副詞表達的時貌語氣
- 依《達悟語語法概論》6.2.4、6.2.5、6.2.6、6.2.7
- 生字 15 個(跨課不重複)
- 焦點與時貌語氣
6.2.4 詞序
- ko koman so wakay./我正在吃地瓜。
- ko koman rana so wakay./我已經在吃地瓜了。
- ko nikoman rana so wakay./我剛剛吃過地瓜了。
- ya omlavi o anak na./她的小孩在哭。
- ya mitkeh si ina./媽媽在睡覺。
- ko mangap so nizpi do ibingkyok./我在郵局提錢。
6.2.4 聽真實的句子
- na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o ⋯ (他看見了青蛙,青蛙在唱歌。)
- mangotod so asa ka vonitan si Syawpo, lo⋯ (小布摘了一朵百合花,盪阿盪,)
- na nimacita o lapik, ya mianoanood o lap⋯ (他看見了鳥,鳥也在唱歌。)
6.2.5 助動詞
- ya na omlavi o anak na./她的小孩要哭了。
- ya na mitkeh si ina./媽媽將要睡覺了。
- ya ko na mangap so nizpi do ibingkyok./我在郵局要提錢了。
- ya na adkanan rana no mavakes ito o kana/那個女人要親吻小孩了。
- ya na misosopit o kanakan a ya koman so /這小孩將用筷子吃地瓜。
- ya na rana ipangekeh ni ina si akay so a/媽媽將為爺爺包魚。
6.2.5 聽真實的句子
- na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o ⋯ (他看見了青蛙,青蛙在唱歌。)
- na nimacita o lapik, ya mianoanood o lap⋯ (他看見了鳥,鳥也在唱歌。)
- mangonong sira do miciwaniwag am kazakaz⋯ (走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,)
6.2.6 副詞
- ko pa koman./我還在吃飯。
- ko rana koman./我正在吃飯了。
- ala a ya meyngen ya./(他還沒有來)他一定/可能病了。
- ala a ya na macimoy ya./(看到烏雲滿佈/聽到雨聲)一定/可能要下雨了。
- ala a ya nimacimoy ya./(看到地上濕濕的)一定/可能下過雨了。
- ta ko katenngan o na nyangayan?/我不知道他去哪裡?
6.2.6 聽真實的句子
- na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o ⋯ (他看見了青蛙,青蛙在唱歌。)
- Pakawang, "tokzos oya, mangey ko tokzosa⋯ (Pakawang:"這是槍,我來射老)
- mangonong sira do miciwaniwag am kazakaz⋯ (走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,)
6.2.7 表達語氣的詞彙
- ala a ya meyngen ya./(他還沒有來)他一定/可能病了。
- ala a ya na macimoy ya./(看到烏雲滿佈/聽到雨聲)一定/可能要下雨了。
- ala a ya nimacimoy ya./(看到地上濕濕的)一定/可能下過雨了。
- ta ko katenngan o na nyangayan?/我不知道他去哪裡?
- ta ko pa nikoman./我還沒有吃飯。
- ta namen miwalam./我們沒有放假。
6.2.7 聽真實的句子
- na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o ⋯ (他看見了青蛙,青蛙在唱歌。)
- mangonong sira do miciwaniwag am kazakaz⋯ (走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,)
- ala yaro o mo nyakan a okasi? (你是不是吃很多糖果了?)
本課生字(15 個)
- kalahen 找一找
- ikaro 很多
- sancinosto 原住民
- miyan 在
- nimavang 他們搭乘
- paro 不知何在
- alinged 短
- ineynapo 祖先
- aroaro 較多
- kokay (問候語)
- jyatenngi 不知道
- taosya 不行
小結
- 書中例句 64 句
- 其中語料庫查得到、有真人發音 12 句
- 生字 15 個
- 下一課:存在句、所有句與方位句
例句
-
na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o tozatoza.
他看見了青蛙,青蛙在唱歌。
-
mangotod so asa ka vonitan si Syawpo, lolaloy...
小布摘了一朵百合花,盪阿盪,
-
na nimacita o lapik, ya mianoanood o lapik.
他看見了鳥,鳥也在唱歌。
-
na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o tozatoza.
他看見了青蛙,青蛙在唱歌。
-
na nimacita o lapik, ya mianoanood o lapik.
他看見了鳥,鳥也在唱歌。
-
mangonong sira do miciwaniwag am kazakazazakadan a rarahan.
走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,
-
na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o tozatoza.
他看見了青蛙,青蛙在唱歌。
-
Pakawang, "tokzos oya, mangey ko tokzosan o kangkang!"
Pakawang:"這是槍,我來射老鷹了!"
-
mangonong sira do miciwaniwag am kazakazazakadan a rarahan.
走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,
-
na nimacita o tozatoza, ya mianoanood o tozatoza.
他看見了青蛙,青蛙在唱歌。
-
mangonong sira do miciwaniwag am kazakazazakadan a rarahan.
走過很多彎的路,路上還有好多小石頭,
-
ala yaro o mo nyakan a okasi?
你是不是吃很多糖果了?
生字(15)
-
kalahen
找一找
-
ikaro
很多
-
sancinosto
原住民
-
miyan
在
-
nimavang
他們搭乘
-
paro
不知何在
-
alinged
短
-
ineynapo
祖先
-
aroaro
較多
-
kokay
(問候語)
-
jyatenngi
不知道
-
taosya
不行
-
mao
岩石
-
mahap
收到
-
makasi
抱歉
練習(15 題)
選一個答案,馬上會告訴你對不對。做錯不會扣分,看解說再試一次。
↑ 回 雅美(達悟)語課本目錄
教材來源
臺灣南島語言叢書《達悟語語法概論》(何德華、董瑪女,原住民族委員會 2018(2 版))第 6.2.4、6.2.5、6.2.6、6.2.7 節
語音與例句授權:ePark:CC BY-NC-SA 4.0,原住民族語言研究發展基金會 (2020)
影片旁白為語音合成,不是真人配音
—— 中文講解與族語朗讀都由機器產生。頁面上標有播放鍵的族語例句則是
教材裡的真人錄音。
本課程為教學用衍生作品,非商業使用,並以相同方式分享。